đ—Šđ—¶ 𝘁đ—Č̈ 𝘃đ—Čđ—œđ—żđ—Œđ—»đ—¶ 𝗾𝘂𝗿 𝗯đ—Čđ—Żđ—¶ đ—·đ˜‚đ—źđ—· đ—Żđ—¶đ—Č đ—»đ—Žđ—ź đ˜€đ—”đ˜đ—żđ—źđ˜đ—¶ đ—»đ—Č̈ đ˜đ—Œđ—žđ—Č̈ ?

đ—Šđ—¶ 𝘁đ—Č̈ 𝘃đ—Čđ—œđ—żđ—Œđ—»đ—¶ 𝗾𝘂𝗿 𝗯đ—Čđ—Żđ—¶ đ—·đ˜‚đ—źđ—· đ—Żđ—¶đ—Č đ—»đ—Žđ—ź đ˜€đ—”đ˜đ—żđ—źđ˜đ—¶ đ—»đ—Č̈ đ˜đ—Œđ—žđ—Č̈ ?

ÇfarĂ« duhet tĂ« bĂ«jnĂ« prindĂ«rit nĂ«se njĂ« fĂ«mijĂ« bie nga shtrati ose ndonjĂ« lartĂ«si tjetĂ«r? NĂ« vijim mund tĂ« lexoni kĂ«shillat e pediatrit se si tĂ« veproni nĂ« njĂ« rast tĂ« tillĂ«.

dinĂ« tĂ« befasojnĂ« prindĂ«rit e tyre me rĂ«nie nga lartĂ«sia, qoftĂ« e vogĂ«l apo e madhe, dhe kjo zakonisht ndodh nĂ« njĂ« situatĂ«: “Ndodhi sa hap e mbyll sytĂ«, momentin kur u ktheva pĂ«r tĂ« marrĂ« diçka”. Pason njĂ« britmĂ« e fĂ«mijĂ«s, dhe mĂ« pas e prindit, tĂ« cilĂ«ve sigurisht tĂ« shqetĂ«suar, menjĂ«herĂ« iu shkon mendja nĂ« thyerje tĂ« kockave tĂ« kafkĂ«s dhe dĂ«mtim tĂ« rĂ«ndĂ« tĂ« trurit. PĂ«r fat tĂ« mirĂ«, kjo ndodh jashtĂ«zakonisht rrallĂ«. Shumica e foshnjave kalojnĂ« pa pasoja serioze, por le tĂ« sqarojmĂ« kĂ«tĂ« mĂ« nĂ« detaje…

đ‚đąđ„đš đžÌˆđŹđĄđ­đžÌˆ đ„đšđ«đ­đžÌˆđŹđąđš đ€đ«đąđ­đąđ€đž 𝐞 đ«đžÌˆđ§đąđžđŹ đŹđžÌˆ 𝐛𝐞𝐛𝐱𝐭?

Mund tĂ« themi se NUK ka lartĂ«si tĂ« sigurt pĂ«r rĂ«nie tĂ« fĂ«mijĂ«s, prandaj e mira e sĂ« mirĂ«s Ă«shtĂ« qĂ« tĂ« kujdesemi maksimalisht qĂ« deri te rĂ«nia tĂ« mos vie. SidoqoftĂ«, duhet tĂ« dallohen dy situata tĂ« rĂ«ndĂ«sishme sa i pĂ«rket lartĂ«sisĂ«: rĂ«nia nga njĂ« lartĂ«si e vogĂ«l, dmth. nga njĂ« shtrat i zakonshĂ«m nĂ« tĂ« cilin ndĂ«rrohen pelenat e foshnjĂ«s (zakonisht 40 deri 60 centimetra nga dyshemeja) dhe rĂ«nia nga njĂ« lartĂ«si mĂ« e madhe, mĂ« shumĂ« se njĂ« metĂ«r – kĂ«to janĂ« ato vendet pĂ«r ndĂ«rrimin e pelenave qĂ« ndodhen zakonisht nĂ« zgjatimin e krevatit.
Për fat të mirë, rëniet nga lartësitë më të mëdha janë jashtëzakonisht të rralla, ndoshta sepse prindërit janë shumë më të kujdesshëm kur bëjnë ndërrimin e pelenave të fëmijës në një lartësi e tillë.

𝐒𝐱 đđźđ€đžđ­ đ§đŁđžÌˆ đŸđžÌˆđŠđąđŁđžÌˆ đȘđžÌˆ đŹđšđ©đš đ€đš đ«đžÌˆđ§đžÌˆ 𝐧𝐠𝐚 đ„đšđ«đ­đžÌˆđŹđąđš?

Bebi menjĂ«herĂ« qan me tĂ« madhe – ankohet se Ă«shtĂ« nĂ« dysheme, dhe pĂ«r dhjetĂ« minutat e para pas rĂ«nies qan dhe Ă«shtĂ« i shqetĂ«suar. Kjo Ă«shtĂ« plotĂ«sisht e zakonshme, sepse rĂ«nia dhemb, por edhe pĂ«r faktin se ajo gjithashtu Ă«shtĂ« e frikĂ«suar pĂ«r shkak tĂ« ndĂ«rrimit tĂ« papritur dhe tĂ« pakĂ«ndshĂ«m tĂ« pozitĂ«s sĂ« saj. NĂ«se edhe babai dhe nĂ«na, tĂ« frikĂ«suar, fillojnĂ« tĂ« bĂ«rtasin, edhe mĂ« keq tĂ« shpĂ«rthejnĂ« nĂ« vaj (sidomos nĂ«nat) – krijohet njĂ« i madh, zakonisht i panevojshĂ«m. Pas rreth dhjetĂ« minutash, shumica e foshnjave bĂ«hen tĂ« gjalla, me humor tĂ« mirĂ« dhe sillen normalisht, prandaj edhe nuk ka asnjĂ« arsye pĂ«r t’u shqetĂ«suar.

đ‚Ì§đŸđšđ«đžÌˆ 𝐝𝐼𝐡𝐞𝐭 đ­đžÌˆ đ›đžÌˆđŁđ§đžÌˆ đ©đ«đąđ§đđžÌˆđ«đąđ­ đ§đžÌˆđŹđž 𝐛𝐱𝐞 𝐟𝐹𝐬𝐡𝐧𝐣𝐚 đ§đžÌˆ 𝐝đČ𝐬𝐡𝐞𝐩𝐞?

1. Lehtësisht dhe pa , ngrini fëmijën nga dyshemeja dhe përqafojeni ashtu që koka e saj të jetë paksa e kthyer përpara. Kjo do të shmangë që në rast të vjelljes, përmbajtja e stomakut të mos thithet në rrugët e frymëmarrjes.
2. Pastaj duhet të kthehet drejt vetes dhe të shikojmë me kujdes dëmtime ose në kokë, buzë ose gojë. Nuk ka nevojë të shtypni kokën me gishtërinj në kërkim të kockave të thyera (kjo është plotësisht e pakuptimtë).
3. Mos i jepni fëmijës tuaj ose pije për të paktën njëzet minuta. Gjatë asaj kohe, me të, përpiquni të harroni traumën nëpër të cilën ka kaluar.
4. NĂ«se sillet sikur nuk ka ndodhur asgjĂ« pas 20 deri nĂ« 30 minuta, asaj duhet t’i jepet pĂ«r tĂ« ngrĂ«nĂ«, dhe nĂ«se dĂ«shiron tĂ« fle, lereni tĂ« pushojĂ« lirshĂ«m.

đ‚Ì§đŸđšđ«đžÌˆ 𝐩𝐼𝐧𝐝 đ­đžÌˆ đđžÌˆđŠđ­đšđĄđžđ­ đ©đšđŹ đ«đžÌˆđ§đąđžđŹ đ§đžÌˆ 𝐝đČ𝐬𝐡𝐞𝐩𝐞?

Zakonisht koka, sepse Ă«shtĂ« pjesa mĂ« e rĂ«ndĂ« e trupit. Nga ana tjetĂ«r, foshnjat bien nga njĂ« pozicion i shtrirĂ«, pa pasur mundĂ«si qĂ« tĂ« zgjasin nĂ« mĂ«nyrĂ« refleksive duart nĂ« drejtim tĂ« dyshemesĂ«, dhe nĂ« atĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« koka thjesht anon dhe “pĂ«rplaset” nĂ« dysheme. NdonjĂ«herĂ«, pas disa minutash, mund tĂ« shihet njĂ« “gungĂ«” – e cila, nĂ« fakt, Ă«shtĂ« njĂ« hematomĂ« e padĂ«mshme (rrjedhje e njĂ« sasie tĂ« vogĂ«l gjaku nĂ«n pjesĂ«n sipĂ«rfaqĂ«sore tĂ« kockave nĂ« vendin e goditjes). MadhĂ«sia e gungĂ«s nuk Ă«shtĂ« e thĂ«nĂ« tĂ« jetĂ« proporcionale me peshĂ«n e rĂ«nies, kĂ«shtu qĂ« nuk duhet t’i jepet shumĂ« rĂ«ndĂ«si. e kokĂ«s sĂ« foshnjĂ«s janĂ« jashtĂ«zakonisht elastike, kĂ«shtu qĂ« mĂ« serioze tĂ« kockave janĂ« jashtĂ«zakonisht tĂ« rralla. Zakonisht pĂ«son balli ose zverku (pjesa e prapme e qafĂ«s), dhe foshnjat rrallĂ« bien nĂ« fytyrĂ« ose nĂ« “anĂ«”.

đƒđžÌˆđŠđ­đąđŠđžđ­ 𝐞 đ đšđŁđžÌˆđŹ 𝐝𝐡𝐞 đđĄđžÌˆđŠđ›đžÌˆđŻđž?

Nëse foshnja ka dhëmbë, ndonjëherë mund të ndodhin dëmtime të vogla në gjuhë ose në mukozën e zgavrës së gojës, kështu që nuk është e pazakontë të shihet pak në gojë. Kjo është shumë e frikshme për nënat dhe baballarët. Sepse, posa të shihet gjaku, kjo çon në dyshime për dëmtime të rënda. Sidoqoftë, kjo pothuajse nuk ndodh kurrë në këto situata! Pas vetëm pesë deri dhjetë minuta, kjo e vogël ndalet, kështu që nuk keni nevojë të bëni panik.

đ‚Ì§đŸđšđ«đžÌˆ 𝐝𝐼𝐡𝐞𝐭 đ­đžÌˆ đ›đžÌˆđ§đą đ§đžÌˆđŹđž 𝐬𝐡𝐟𝐚đȘ𝐞𝐧 đ­đžÌˆ đŻđŁđžđ„đ„đš?

Tek foshnjat, tĂ« vjellat nuk ndodhin shumĂ« shpesh pas rĂ«nies. ËshtĂ« e pritshme nĂ«se ka ngrĂ«nĂ« njĂ« tridhjetĂ« minuta para rĂ«nies, dhe nganjĂ«herĂ« kjo ndodh kur goditja ka qenĂ« me tĂ« vĂ«rtetĂ« e fortĂ«. Kjo Ă«shtĂ« arsyeja pse nuk ka asnjĂ« vend pĂ«r panik nĂ«se ai vjell dy herĂ« pas rĂ«nies – kjo Ă«shtĂ« mjaft e zakonshme. Nuk Ă«shtĂ« mirĂ« kur foshnja vjell vazhdimisht dhe kur ajo shoqĂ«rohet me ndonjĂ« sjellje tĂ« saj tĂ« çuditshme.

𝐒𝐚 đ€đšđĄđžÌˆ 𝐝𝐼𝐡𝐞𝐭 đ©đžÌˆđ« 𝐭𝐼 đ«đąđ€đźđ©đžđ«đźđšđ«?

Me kalimin e kohĂ«s, foshnja kthehet nĂ« aktivitetet normale, kĂ«rkon tĂ« hajĂ« dhe tĂ« pijĂ«, kĂ«shtu qĂ« ajo nuk duhet tĂ« privohet nga ushqimi. Sigurisht, ai nuk duhet ta teprojĂ« me hajĂ« – sepse, siç e kemi shpjeguar tashmĂ«, Ă«shtĂ« e mundur tĂ« vjellĂ«, dhe kjo mund tĂ« jetĂ« edhe njĂ« arsye shtesĂ« pĂ«r panik. Shumica dĂ«rrmuese e foshnjave e marrin veten shpejt, zakonisht janĂ« tĂ« mjaftueshme 30 deri nĂ« 60 minuta. Kjo merr mĂ« pak kohĂ« sesa tĂ« shkosh te mjeku – andaj nuk Ă«shtĂ« çudi qĂ« kur tĂ« shkoni tek pediatri, fĂ«mija Ă«shtĂ« mirĂ«, sikur asgjĂ« nuk ka ndodhur. Prandaj, te kĂ«to rĂ«nie tĂ« padĂ«mshme, nuk Ă«shtĂ« e nevojshme ta çoni fĂ«mijĂ«n te mjeku, sepse Ă«shtĂ« traumĂ« mĂ« e madhe shkuarja nĂ« njĂ« institucion shĂ«ndetĂ«sor dhe pĂ«r vizitĂ« te mjeku, sesa rĂ«nia e pĂ«rshkruar.

đŠđźđ« 𝐝𝐼𝐡𝐞𝐭 đ­đžÌˆ đ­đžđ„đžđŸđšđ§đšđ§đą đŠđžđ§đŁđžÌˆđĄđžđ«đžÌˆ đŠđŁđžđ€đźđ§?

KĂ«to janĂ« situata shumĂ« tĂ« rralla, por duhet t’i dini. NĂ« ato raste, duke ruajtur gjatĂ« gjithĂ« kohĂ«s gjakftohtĂ«sinĂ«, duhet tĂ« shkoni te ambulanca ku ka njĂ« kirurg pediatĂ«r ose pediatĂ«r.

1.đ“đžÌˆ đŻđŁđžđ„đ„đšđ­ 𝐞 𝐯𝐚𝐳𝐡𝐝𝐼𝐞𝐬𝐡𝐩𝐞 đȘđžÌˆ đ„đšđđĄđąđ§ đŸđžÌˆđŠđąđŁđžÌˆđ§

Nuk Ă«shtĂ« e pazakontĂ« qĂ« njĂ« foshnjĂ« me njĂ« tronditje tĂ« lehtĂ« tĂ« vjellĂ« njĂ« ose dy herĂ«. Por, nĂ«se kjo ndodh nĂ« seri – foshnja duhet tĂ« ekzaminohet.

2.đđžÌˆđŹđž 𝐧𝐝𝐹𝐝𝐡 đȘđžÌˆ 𝐛𝐞𝐛𝐱 đ­đžÌˆ đ đšđđšđŹđžÌˆ đđąđœÌ§đ€đš đ­đžÌˆ đŠđ©đ«đžđĄđ­đžÌˆ 𝐹𝐬𝐞 đ­đžÌˆ đŸđšđ«đ­đžÌˆ đ€đźđ« 𝐛𝐱𝐞, 𝐝𝐡𝐞 𝐯𝐱𝐞 đđžđ«đą 𝐭𝐞 đ§đŁđžÌˆ đ đŁđšđ€đđžđ«đđĄđŁđž 𝐞 đ«đžÌˆđ§đđžÌˆ

Atëherë është e nevojshme të shkoni te mjeku, por gjatë transportit, vendi i gjakderdhjes duhet të shtypet me garzë sterile (nëse nuk keni në dispozicion, atëherë një pelenë e pastër pambuku është gjithashtu e mirë) për të ndaluar gjakderdhjen.

3.đđžÌˆđ«đ đŁđźđŠđŁđž 𝐞 đ©đšđłđšđ€đšđ§đ­đžÌˆ, 𝐹𝐬𝐞 đšđ§đ€đ­đĄ 𝐱 đŹđĄđ©đ«đžđĄđźđ« đĄđžđ«đžÌˆ đ©đšđŹ đĄđžđ«đž, đ©đšđŹđ­đšđŁ đ§đŁđžÌˆ đ©đžÌˆđ«đ đŁđźđŠđŁđž đžđ€đŹđ­đ«đžđŠđž – đŸđžÌˆđŠđąđŁđš đŹđąđ„đ„đžđ­ đŹđĄđźđŠđžÌˆ đœÌ§đźđđąđ­đŹđĄđžÌˆđŠ

Ekzaminimi ka pĂ«r qĂ«llim tĂ« studiojĂ« sjelljen neurologjike tĂ« fĂ«mijĂ«s dhe mjeku ka pĂ«r detyrĂ« tĂ« pĂ«rjashtojĂ« ose tĂ« dyshojĂ« nĂ« komplikacionin mĂ« serioz tĂ« rĂ«nies sĂ« rĂ«ndĂ« nĂ« kokĂ« – gjakderdhje nĂ« ose nga arteriet nĂ« brendĂ«si tĂ« kockave. KĂ«to gjakderdhje (tĂ« quajtura profesionalisht hemorragji intrakraniale) janĂ« vĂ«rtet tĂ« rrezikshme pĂ«r foshnjĂ«n, por ato janĂ« jashtĂ«zakonisht tĂ« rralla. Ato janĂ« mĂ« tĂ« zakonshme tek tĂ« porsalindurit, megjithĂ«se numri i rasteve tĂ« tilla Ă«shtĂ« shumĂ« i vogĂ«l, pasi foshnjat rrallĂ« bien aksidentalisht, pasi ato ende nuk janĂ« shumĂ« tĂ« lĂ«vizshme. Prandaj, prindĂ«rit nuk duhet tĂ« kenĂ« frikĂ« paraprakisht.
edhe situata të rralla kur prindërit këshillohen të telefojnë Shërbimin e Urgjencës Mjekësore. Ky skenar përfshin humbjen e vetëdijes, dëmtim të dukshëm të kokës ose pjesës tjetër të trupit, gjakderdhje nga goja, hunda ose veshi, të vjella me vrull dhe një sulm të ngjashëm me atë epileptik. Në këto raste, telefononi Urgjencën dhe ndiqni udhëzimet që do të merrni me derisa ekipi të arrijë tek ju. Për fat të mirë, kjo nuk ndodh shpesh.
Dhe nĂ« fund, Ă«shtĂ« e qartĂ« se shumica e rĂ«nieve tĂ« vogla tek fĂ«mijĂ«t nuk janĂ« tĂ« rrezikshme. Por kjo nuk do tĂ« thotĂ« qĂ« fĂ«mijĂ«t, veçanĂ«risht foshnjat, duhet tĂ« lihen tĂ« rrotullohen vetĂ« nĂ« shtrat. Pasi fillon tĂ« ecĂ«, ka njĂ« periudhĂ« rĂ«niesh tĂ« pashmangshme – tĂ« cilat janĂ« pjesĂ« e fĂ«mijĂ«risĂ«, kĂ«shtu qĂ« fĂ«mijĂ«t duhet tĂ« kursehen nga e panevojshme para kĂ«saj periudhe, pĂ«r aq sa Ă«shtĂ« e mundur. Nuk ka asnjĂ« fĂ«mijĂ« qĂ« nuk ka rĂ«nĂ« nĂ« tokĂ«, por duhet bĂ«rĂ« gjithçka qĂ« Ă«shtĂ« e mundur qĂ« deri te rrĂ«zimi tĂ« vie sa mĂ« rrallĂ« qĂ« Ă«shtĂ« e mundur.

#PoliklinikaNATAL

Postime të ngjashme