Çka janë herniet abdominale dhe si duhen trajtuar?, hernia abdominale, Hernia abdominale operimi, operacionet kirurgjike

Një hernie abdominale, ose e zonës së barkut ndodh kur një organ, apo pjesë të indeve të brendshme të organizmit dalin përmes një të çare (si një e fryrë) nga muret e muskujve që mbyllin zgavrën e barkut. Muri i barkut është i përbërë nga shtresa të muskujve dhe indeve të ndryshme.

Në vijim të shkrimit mjekja Ilda Xhelili tregon për “Dita”, zonat se ku shfaqen më shpesh, shenjat e dukshme klinike, si dhe këshillat që duhet të ndiqni për trajtimin e tyre dhe shmangien e ndërlikimeve që mund të sjellin.

Në cilat zona shfaqen herniet abdominale?

Herniet mund të ndodhin në zona të ndryshme të barkut, ku ndër më të zakonshmet janë hernia e rrëzës së kofshës (hernia inguinale), hernia e diafragmës (hernia hiatale) dhe hernia e kërthizës (hernia umbilikale). Hernia mund të jetë e pranishme që në momentin e lindjes (hernie të lindura), ose mund të zhvillohen në çdo kohë (hernie të fituara) si shkak i veprimit të faktorëve të ndryshëm.

Cilat janë herniet më të shpeshta tek meshkujt?

Hernia më e shpeshtë tek meshkujt është ajo inguinale (në rrëzë të kofshës). Kanali inguinal është një hapje që lejon kalimin e kordonit spermatik dhe zbritjen e testikujve në qeset e tyre (skrotumi që ndodhet në pjesën e pasme të penisit). Pas këtij momenti pritet që hapja të mbyllet fort, por nganjëherë muskujt që mbështjellin legenin nuk përputhen mirë.

Nëse më vonë ndodhin sforcime të ndryshme, atëherë në këtë zonë të dobët mund të krijohet një fryrje (hernie) e dhimbshme, e cila mund të përmbajë pjesë të zorrës dhe inde të tjera. Kjo hernie kuptohet që ndodh më rrallë tek femrat, pasi nuk ka nevojë për hapje të këtij kanali.

Po tek femrat?

Si pasojë e traumave të ndryshme herniet më të shpeshta janë ato diafragmatike (hiatale) dhe për pasojë organet e barkut dalin në zgavrën e gjoksit. Tek gratë herniet më të shpeshta janë ato umbilikale (të kërthizës), sidomos ato që kanë kaluar shtatzani të shumta. Kordoni umbilikal është ai që lidh nënën me fëmijën dhe nëpërmjet të cilit fëmija (fetusi) ushqehet në barkun e nënës.

Cilët janë faktorët e riskut që ndikojnë në zhvillimin dhe shfaqjen e këtyre hernieve?

Një  hernie mund të jetë e pranishme që në momentin e lindjes, ose mund të zhvillohet me kalimin e kohës në zonat e dobëta brenda murit të barkut. Rritja e presionit në zgavrën e barkut mund të ndikojë në pikat e dobëta dhe të lejojë që pjesët e zgavrës së barkut të zgjaten, pra të formojnë hernie.

Presioni i rritur brenda hapësirës së barkut mund të ndodhë në situata të ndryshme, duke përfshirë kollën kronike, lëngun e shtuar brenda hapësirës së barkut (asciti në rastin e cirrozës së mëlçisë, ose të sëmundjeve malinje), masat tumorale që ndodhen në zonën e barkut, si edhe dializa peritoneale (dializa që kryhet nëpërmjet barkut në rastin kur veshkat nuk funksionojnë).

Po ashtu ndikojnë mbipesha, shtatzanitë, konstipacioni (kapsllëku) kronik, apo edhe operacionet në zonën e barkut. Rritja e presionit në zgavrën e barkut mund të çojë në dobësim të mureve të barkut në formë akute (të menjëhershme), ose gradualisht më kalimin e kohës.

Çfarë shenjash klinike përjeton i sëmuri kur zhvillohet një hernie?

Simptomat ndryshojnë në varësi të zonës së prekur. Shumica e pacientëve mund të ndiejnë një fryrje në zonën ku lind hernia, për shembull në rrëzë të kofshës në rastin e hernies inguinale. Mund të ndjejë gjithashtu dhimbje dhe djegie për shkak të prekjes së nervit inguinal.

Nëse një hernie ndodh për shembull pas ngritjes së peshave të rënda, dhimbja mund të jetë e mprehtë dhe e zhurmshme. Megjithatë, shumë njerëz nuk kanë ndonjë ankesë tjetër përvese një ngacmimi të vazhdueshëm në zonën inguinale (në rrëzë të kofshës).

Komplikacionet ndodhin kur një pjesë e zorrëve mund të hyjnë në hernie (në këtë xhep të krijuar) dhe të mbesin aty. Kjo situatë mund të përbëjë një emergjencë kirurgjikale pasi zorrët humbasin furnizimin me gjak. Në këtë rast pacienti përjeton dhimbje të konsiderueshme, të përziera, të vjella, gjendje ethore me të dridhura.

Po për shenjat dalluese të hernieve të diafragmës çfarë mund të themi?

Kurse herniet hiatale (të diafragmës) në përgjithësi nuk shkaktojnë shumë simptoma në vetvete, por kur kemi rrëshqitje të organeve mund të kemi rrjedhje të përmbajtjes së stomakut në ezofag (refluks, kthim mbrapsht i ushqimit).

Si rrjedhim pacienti do të përjetojë djegie të gjoksit, dhimbje epigastrike (në zonën e stomakut), të vjella dhe një shije të përmbajtjes acide të stomakut. Dhimbja mund të përhapet në shpinë dhe në zonën e qafës. Këto lloj dhimbje gjoksi duhen diferencuar me shumë kujdes nga problemet e zemrës dhe enëve të gjakut. Në rastin e këtyre lloj hernieve mund të zhvillohen edhe ezofagitë, inflamacione(infeksione) të ezofagut si rezultat i refluksit ushqimor që ndodh në këto raste.

Kurse herniet umbilikale janë më të thjeshta për t’u vlerësuar dhe vijnë gjithashtu si rezultat i presionit të shtuar brenda barkut. Sigurisht edhe këto lloj herniesh komplikohen kur në to bllokohen inde dhe pjesë të organeve të ndryshme.

Si bëhet diagnostikimi i tyre?

Diagnostikimi i hernieve nuk është i vështirë. Së pari është pacienti që referon për një zonë të fryrë dhe përgjithësisht të dhimbshme. Ekzaminimi fizik zakonisht mund të konfirmojë diagnozën. Megjithatë, pavarësisht situatën klinike, diagnoza konfirmohet përfundimisht në rruge radiologjike (radiografi,skaner, rezonancë magnetike), ose endoskopike (fibrogastroskopi në rastin e hernies hitale).

Trajtimi përfundimtar i hernieve është kirurgjikal. Situata duhet ndjekur hap pas hapi në varësi të gravitetit të saj. Në rastin e hernieve hiatale trajtimi ka për qëllim zvogëlimin e prodhimit të acidit në stomak dhe parandalimin e hyrjes së acidit në ezofag.

A mund të parandalohet zhvillimi i hernieve abdominale?

Nëse herniet e lindura nuk mund të parandalohen, rreziku i zhvillimit të hernieve gjatë jetës mund të minimizohet. Qëllimi është të shmanget një rritje e presionit brenda zgavrës së barkut. Për këtë së pari duhet ruajtur një peshë e shëndetshme.

Pra duhet të ushqehemi shëndetshëm dhe të ushtrohemi rregullisht fizikisht jo vetëm për të shmangur mbipeshën, por edhe për të minimizuar rrezikun e kapsllëkut dhe për të ruajtur lëvizshmërinë e zorrëve. Duhet shmangur gjithashtu dhe ngritja e peshave të rënda. Duhen mësuar teknikat e duhura të ngritjes së objekteve të rënda dhe kjo është e rëndësishme në punë, shtëpi dhe në ushtrimin e sportit të peshëngritjes.

Po ashtu duhet ndaluar duhani për të minimizuar kollitjen kronike (përveç arsyeve të tjera që mund të ketë ajo). Por, nëse hernia zhvillohet, atëherë duhet pasur shumë kujdes që ajo të trajtohet në kohën dhe mënyrën e duhur për të shmangur komplikacionet e saj. /Gazeta Dita

(Visited 18 times, 1 visits today)

Related posts:

Mishi i rosës nga Kosova do të eksportohet në vendet e Bashkimit Europian
Brenda Klinikës Infektive: Lufta mes jetës dhe vdekjes
EULEX-it i zgjatet mandati edhe për një vit
Mos na impononi vendosjen e gjendjes së jashtëzakonshme
Vdes babai i Berat Buzhalës pasi ishte infektuar me COVID-19
Vdekje e dyshimtë në Prishtinë
Projekti “Hap-pas-Hapi” drejt menaxhimit të emocioneve të vështira
Kuvendi ka humbur kohë në sulme personale në vend që të kryejë përgjegjësitë e veta
Ferizaj, gjendet tubi i ujësjellsit që daton nga periudha romake
Zyra e BE-së dënon sulmin ndaj Vjosa Osmanit
Fushë Kosovë, arrestohet se rrahu dy persona me shufër metalike
Projekti “Hap-pas-Hapi” drejt menaxhimit të emocioneve të vështira
Nënkryetari i Gjilanit kundërshton shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme
Dy vetura përfshihen nga zjarri në Prishtinë
Fushë Kosovë, arrestohet i dyshuari se sulmoi policin
Policia e Shqipërisë jep informacion për lëvizjen jashtë vendit
Shoqëria civile kërkon drejtësi për 11 vjeçarin e përdhunuar dhe të vrarë në Fushë Kosovë
Hoti paralajmëron shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme
Banorët ankohen për punime të stërzgjatura në rrugën “Bajram Kelmendi” në Prishtinë
Situata me COVID-19, nis takimi virtual i Hotit me kryetarët e komunave
Përfiton pa të drejtë nga RAV: Kosovarja lirohet për mosnjohje të gjuhës
Grenell i reagon Bidenit lidhur me dialogun Kosovë – Serbi
“s' mundem t’ua falë” - nëna kërkon përgjigje 25 vjet pas gjenocidit në Srebrenicë
Vërsulju me argument o deputet
Shoqëria civile kërkon drejtësi në përvjetorin e vdekjes së 11 vjeçarit në Fushë Kosovë
Parashikimi i motit në Kosovë
Biden përshëndet rifillimin e bisedimeve Kosovë-Serbi; bën thirrje për bashkërendim me evropianët
Haxhi Avdyli për deputetin që iu sul Vjosa Osmanit: Përjashtimi është pak
Vjosa Osmani e çon në polici deputetin Xhavit Ukaj
Këshilltari i Vjosa Osmanit e quan rrugaç Xhavit Ukajn
s' e ofendova Vjosa Osmanin, shkova të konsultohem pse ma bëri me gisht
Në këto komuna u regjistruan rastet e reja me COVID-19
Përplasjet në Prizren dhe Prishtinë të deputetit Xhavit Ukaj
Vdes një grua lehonë nga COVID-19
Driton Selmanaj s' komenton sjelljet e bashkëpartiakut të tij karshi Vjosa Osmanit
Tre të vdekur e 205 raste të reja me COVID-19
Komuna e Skenderajt sqaron raportimet për të moshuarin e larguar nga 'Shtëpia e Pleqve'
Ndërpritet seanca, deputeti i LDK-së i vërsulet Osmanit
Fitore mbylle gojën kur flas unë
Fitore mbylle gojën kur flasë unë
Hoti të dielën mbledh Komitetin për Menaxhimin e pandemisë dhe Këshillin e Sigurisë
Jemi duke shkuar drejt gjendjes së jashtëzakonshme
Vendimi i gjykatës zvicerane mbi qiranë e punëtorëve që punojnë nga shtëpia
jeta e punëtorëve në Kosovë
Thaçi i uron shërim nga COVID-19, Isa Mustafës
Paralajmërohen masa më të rrepta nga Qeveria për COVID-19
Ligji për COVID-19 u refuzua e Hoti drejt shpalljes së gjendjes së jashtëzakonshme
Në kohë pandemie po flisni për muzë, lumenj, e trashëgimi kulturore
‘Sërish vijnë zgjedhjet’, shfaqje virtuale LIVE në Facebook dhe ZOOM
Kërcënimi kryesor s' është virusi vetë
Ish kryetar i Rahovecit votohet për dekan në FShMN
s' duam të përdorim mundësinë që na jep ligji
Masat kundër COVID 19 - Katër gjoba të shqiptuara gjatë tërë javës për lokalet në Prizren
Numri i madh i të infektuarve nxit rritjen e kapaciteteve spitalore
​Buxheti përplas Mimoza Kusarin dhe Hykmete Bajramin
Viktimat e prekura nga COVID-19 duke u nxjerrë nga spitali në arkivole
Djali i të infektuarit me COVID-19 rrëfen paragjykimet nga fshatarët, pretendon se informatat dolën ...
Populli i Kosovës dhe Srebrenicës bashkëndjejnë për shkak të historisë së përbashkët
Ministria e Kulturës s' e mbështet Festivalin e Lahutës, ‘kërcënojnë’ lahutarët 
Vetëvendosje kundër votimit për rishikimin e buxhetit
Bajrami kërkon nga deputetët votimin e rishikimit të buxhetit
PDK pro rishikimit të buxhetit
A do të zbulohet identiteti i të infektuarve me COVID-19 në Kosovë? 
Zemaj numëron punët për një muaj si ministër i Shëndetësisë
Hoti s' arriti të bindë partnerin e koalicionit për ndërim të viktimave të Srebrenicës
Qindra pacientë me COVID-19 janë me oksigjenoterapi, 17 të tjerë në gjendje kritike dhe katër të tje...
Arsyetimet e Zemajt për pezullimin e sekretarit të MSH-së, Naim Bardiqi
Pandemia zbrazë kafiteritë e Prishtinës
Mosnderimi i viktimave të masakrës së Srebrenices, solidarizim me krimin
Gjykata vendos në favor të Z-Mobile, lejon përmbarimin milionësh ndaj Telekomit
Debati për pandeminë COVID-19 shtyhet për të hënën
Kuvendi i Kosovës me një minutë heshtje për viktimat e Srebrenicës, Lista Serbe del nga salla
Arsyetimi i Zemajt për pezullimin e sekretarit të MSH-së, Naim Bardiqi
Komuna e Vushtrrisë shton numrin e bursave pë studentë
Komna e Vushtrrisë shton numrin e bursave pë studentë
me anë të kukullave dëshmohet puna 33 vjeçare e Teatrit ‘Dodona’ 
Armend Zemaj pezullon nga puna sekretarin e ministrisë
Gjakovë -  Mbështeten kërkesat e opozitës për largimin e deponisë së mbeturinave
Bedri Dragusha votohet përsëri për dekan të Fakultetit të Bujqësisë
Numri i ri i albinfo.ch: Do të pushojmë sivjet në atdhe ose jo, kjo është çështja
Oborri i Klinikës së Mjekësisë Spotive mbulohet nga mbeturinat
Ish-drejtori i Komunës, tash asamblist s' e pranon fajësinë për laptopët e pakthyer
Dje është miratuar plani i veprimit për testet serologjike
Prishtinë, mungesë uji në lagjen "Bregu i Diellit" në kohë pandemie
Prishtinë, Bregu i Diellit pa ujë në kohë pandemie
Fotografi të krimit mjedisor në Liqenin e Batllavës
Rritja e rasteve me COVID-19, ndalohen vizitat në burgje
Florim Grajçevci votohet për dekan në Fakultetin e Ndërtimtarisë
Tri institute shqiptare në Prishtinë, Tiranë e Shkup reagojnë pas njoftimit për akuza ndaj Thaçit e ...
Gjakovë, mbështeten kërkesat e opozitës për largimin e deponisë së mbeturinave
Pronari infektohet me COVID-19, mbyllen dy furra në Malishevë
NISMA Socialdemokrate reagon pas 'valës' së dorëheqjeve nga partia
Arrestohet në Vushtrri i dyshuari për vjedhje të biçikletave
Dashamir Bërxulli votohet për dekan në Fakultetin Filozofik
Kuvendi e zgjedh edhe drejtorin e tretë të bordit të KOSTT-it
14 dekanët e zgjedhur në fakultetet e Universitetit të Prishtinës
Aheng familjar në kohë pandemie, policia konfiskon një armë
Policia e Pejës kërkon bashkëpunim nga qytetarët për gjetjen e një personi
Viber jashtë funksionit
Testet e dhuruara sot nga Gjermania, të negociuara në kohën e Arben Vitisë

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *